Wat is yoga?

Bij ons in het westen wordt bij yoga vooral gedacht aan de verschillende yogahoudingen (asana’s). Ook de zonnegroet is een bekend begrip. Toch lijkt er langzaamaan meer aandacht te komen voor andere aspecten van yoga. Zoals pranayama (ademtechnieken) en meditatie.

Lang geleden zette Sri. Patanjali de Yoga Sutra’s op schrift. Schattingen van het tijdperk waaruit de sutra’s stammen gaan van 5000 voor Christus tot 300 na Christus. Het betreft een gesystematiseerde verzameling van de leringen van de wijze yogi’s uit die tijd. De Yoga Sutra’s behoort tot één van de belangrijkste yoga-werken. Het beschrijft onder andere het praktisch toepasbare achtvoudige pad dat de weg beschrijft naar ‘samadhi’ (verlichting).

Heel kort genoemd zijn de acht paden de volgende:

  1. Yama: onthouding van geweld, bedrog, diefstal, losbandigheid en hebzucht
  2. Niyama: inachtnemingen van zuiverheid, tevredenheid, ascese, (zelf)studie en overgave aan het goddelijke (niks komt van ‘ik’)
  3. Asana: lichaamshouding
  4. Pranayama: ademtechnieken
  5. Pratyahara: terugtrekken van de zintuigen
  6. Dharana: concentratie
  7. Dhyana: meditatie
  8. Samadhi: zelfverwezenlijking, het opgaan in de bron

Patanjali zegt over asana’s: ‘Sthira sukhamasanam’. Wat betekent dat een asana een stabiele, comfortabele, plezierige en moeiteloze houding is waarin je aanwezig kunt zijn zonder te worden afgeleid. Elke houding kan dus een asana zijn. Het gaat er om ‘hoe’ je in de houding bent. Toen men merkte door allerlei zaken gestoord te worden in het stilzitten voor meditatie, werden de verschillende yogahoudingen bedacht, om het lichaam sterk en gezond te maken, vrij van spanningen en vrij van ziekmakende stoffen.

Rivers flow continuously into the ocean
Ocean is never disturbed
The desires may enter into the mind of a yogi
A yogi remains undisturbed

(Uit een ander belangrijk yoga-werk: De Bhagavad Gita)